ظهور یک «اقتدارگرای بالقوه» در ایران هم‌زمان با تلاش ترامپ برای یافتن معامله‌گر

منبع: وال ستریت ژورنال
ترجمە: رۆژهلات نیوز

محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس ایران، به‌عنوان چهره‌ای غیرمنتظره در تلاش‌های واشینگتن برای دستیابی به توافقی جهت مهار گسترش جنگ در خاورمیانه در حال مطرح شدن است.

قالیباف، که سابقه فرماندهی نیروی هوایی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و شهرداری تهران را در کارنامه دارد، هرگونه مذاکره در جریان با ایالات متحده را رد کرده است. او با لحنی تند، دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، و پیت هگست، وزیر دفاع، را به چالش کشیده و جنگ هوایی آمریکا و اسرائیل علیه ایران را «باتلاق» توصیف کرده است. وی از فرماندهان سپاه در دوران جنگ ایران و عراق در دهه ۱۹۸۰ بوده و به‌عنوان یکی از چهره‌های سرسخت جریان اصولگرا شناخته می‌شود.

با این حال، قالیباف به‌دلیل نقش خود در نوسازی تهران در دوران شهرداری نیز شناخته شده است. او با موتور در سطح شهر تردد می‌کرد و پروژه‌های توسعه بزرگراه‌ها و مترو را در شهری با ترافیک سنگین گسترش داد. در سال ۲۰۰۸ نیز با حضور در مجمع جهانی اقتصاد در داووس، تلاش کرد تصویری از یک مدیر با رویکردی نزدیک‌تر به فضای کسب‌وکار ارائه دهد.

به گفته تحلیلگران، قالیباف یکی از معدود چهره‌های حاکمیتی ایران است که می‌تواند در چارچوبی قابل‌قبول برای همکاری با ایالات متحده قرار گیرد. ناظران امور ایران معتقدند که او در کنار مواضع تند، در مقاطعی رویکردی عمل‌گرایانه نیز نشان داده که می‌تواند او را به گزینه‌ای بالقوه برای گفت‌وگو تبدیل کند.

سینا عزودی، مدیر مطالعات خاورمیانه در دانشگاه جورج واشینگتن، او را «یک اقتدارگرای بالقوه» توصیف کرده و می‌گوید: «او اصولگرایی سرسخت است که رگه‌هایی از عمل‌گرایی نیز در رفتار او دیده می‌شود.» به گفته او، قالیباف از اعتبار و جایگاهی برخوردار است که می‌تواند در صورت لزوم، توافقی با دولت ترامپ را پیش ببرد.

با این حال، مواضع علنی قالیباف در شبکه اجتماعی ایکس تصویری سخت‌گیرانه و کم‌انعطاف از او ارائه می‌دهد. او اخیراً نوشته است: «مردم ما خواستار مجازات کامل و تحقیرآمیز متجاوزان هستند. هیچ مذاکره‌ای با آمریکا انجام نشده و اخبار منتشرشده با هدف دستکاری بازارهای مالی و نفتی و خروج از باتلاقی است که آمریکا و اسرائیل در آن گرفتار شده‌اند.»

او همچنین از کشورهای همسایه ایران خواسته نیروهای آمریکایی را اخراج کنند و هشدار داده کشورهایی که بدهی آمریکا را خریداری می‌کنند ممکن است به‌عنوان دشمن تلقی شوند. قالیباف بارها واشینگتن را به‌صورت علنی به تمسخر گرفته است.

با وجود این مواضع، برخی تحلیلگران معتقدند در صورت تداوم حاکمیت فعلی در ایران، او می‌تواند یکی از گزینه‌های مورد تعامل برای ترامپ باشد. قالیباف طی سه دهه گذشته در سمت‌های مهم نظامی و سیاسی حضور داشته و روابط نزدیکی با سپاه پاسداران، یکی از نهادهای قدرتمند نظامی و اقتصادی ایران، دارد.

او در سال ۱۹۶۱ در طرقبه، نزدیک مشهد، متولد شد؛ شهری مذهبی در شمال شرق ایران که زادگاه آیت‌الله علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی نیز هست. قالیباف در دوران جنگ ایران و عراق به نیروهای انقلابی پیوست و به‌سرعت در فرماندهی یگان‌ها در برخی از سخت‌ترین نبردها پیشرفت کرد. ارتباطات او با رهبر ایران نقش مهمی در ارتقای وی به سمت‌های کلیدی پس از رهبری خامنه‌ای داشته است.

قالیباف فردی جاه‌طلب و سخت‌گیر، اما در عین حال مدیری کارآمد توصیف می‌شود. پس از دوره‌ای در ریاست نیروی انتظامی، در سال ۲۰۰۵ به شهرداری تهران رسید و ۱۲ سال در این سمت باقی ماند. او در عرصه سیاسی گرایش‌هایی پوپولیستی داشته و در عین حال با اتهامات فساد مالی مواجه بوده که آن‌ها را رد کرده است.

او با انتشار ویدئوهایی از هدایت هواپیما و نیز تردد با موتورسیکلت در دوران شهرداری، تصویری از یک رهبر مقتدر برای خود ساخته است؛ تصویری که برخی ناظران آن را با ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه، مقایسه کرده‌اند. در جریان جنگ اخیر با اسرائیل نیز گفته می‌شود برای پرهیز از شناسایی، با موتورسیکلت در تهران جابه‌جا می‌شده است.

با این حال، کارنامه او شامل نقش در سرکوب اعتراضات سیاسی نیز هست. در سال ۱۹۹۹، او همراه با دیگر فرماندهان نامه‌ای به محمد خاتمی، رئیس‌جمهور وقت، امضا کرد و هشدار داد در صورت عدم برخورد با اعتراضات دانشجویی، خود وارد عمل خواهند شد.

در سال ۲۰۱۳ نیز گزارشی از یک نهاد حقوق بشری مستقر در نیویورک منتشر شد که در آن، فایل صوتی منتسب به قالیباف حاکی از افتخار او به نقش‌آفرینی در سرکوب اعتراضات، از جمله استفاده از چوب برای ضرب‌وشتم معترضان در سال ۱۹۹۹، بود. او در این فایل درباره اعتراضات سال ۲۰۰۳ نیز تهدید کرده بود که با معترضان به‌شدت برخورد خواهد کرد.

با این حال، برخی تحلیلگران معتقدند این سابقه ممکن است برای واشینگتن چندان تعیین‌کننده نباشد. مایکل سینگ، از مقامات پیشین شورای امنیت ملی آمریکا، گفته است ترامپ همواره به پایان جنگ از طریق یک توافق دیپلماتیک، مشابه توافق با ونزوئلا، تمایل داشته است.

در همین حال، قالیباف یکی از معدود چهره‌های کلیدی در ساختار قدرت ایران است که همچنان در صحنه فعال است. او در جریان حملات اسرائیل و آمریکا به ایران در ماه ژوئن، در هماهنگی واکنش‌ها نقش داشته و از جمله معدود مقاماتی بوده که در طول جنگ ۱۲روزه با رهبر ایران دیدار حضوری داشته است.

برخی مقامات سعودی و عمانی نیز او را از جمله قدرتمندترین سیاستمدارانی می‌دانند که در صورت بروز بحران جدی در ایران می‌تواند نقش برجسته‌تری ایفا کند.

با این حال، علی واعظ، مدیر پروژه ایران در گروه بحران، معتقد است قالیباف با وجود نمایش‌های اقتدارگرایانه، در عمل فردی محتاط بوده و از ریسک‌های سیاسی اجتناب کرده است. به گفته او، قالیباف ممکن است تمایلی به تقابل با جناح‌های تندرو که مخالف هرگونه مذاکره جدید با آمریکا هستند، نداشته باشد.

واعظ می‌گوید: «قالیباف در گذشته نشان داده فردی محتاط است. اگر قرار باشد به چهره‌ای مشابه دلسی رودریگز در ایران تبدیل شود، ناچار است برخی از اعضای دیگر سپاه را که ممکن است در پی محدود کردن او باشند، از خود دور کند.»

ظهور یک «اقتدارگرای بالقوه» در ایران هم‌زمان با تلاش ترامپ برای یافتن معامله‌گر

5.فروردین.1405

Artikel von im selben kategorie

ظهور یک «اقتدارگرای بالقوه» در ایران هم‌زمان با تلاش ترامپ برای یافتن معامله‌گر

Artikel von im selben kategorie

Wir respektieren Ihre Privatsphäre

Privatsphäre-Einstellungen