گزارش تازه روزنامه نیویورک تایمز حاکی از آن است که در پی افزایش تنشهای نظامی و امنیتی میان ایران، اسرائیل و آمریکا، ساختار تصمیمگیری در جمهوری اسلامی ایران با فشار و اختلال فزاینده روبهرو شده است. منابع اطلاعاتی غربی به این روزنامه گفتهاند حملات و عملیاتهای اخیر، بخشی از شبکه فرماندهی و هماهنگی در ایران را تضعیف کرده و فضای بیاعتمادی و نگرانی در میان مقامهای ارشد افزایش یافته است.
به نوشته این گزارش، برخی فرماندهان و مقامهای امنیتی ایران برای جلوگیری از رهگیری یا هدف قرار گرفتن، تماسهای تلفنی و جلسات حضوری خود را محدود کردهاند. این وضعیت به گفته مقامهای غربی، روند تصمیمگیری در سطوح بالای حکومت را کندتر و پیچیدهتر کرده است.
افزایش نقش سپاه و نیروهای تندرو
نیویورک تایمز مینویسد که همزمان با کاهش نقش چهرههای میانهرو، نفوذ فرماندهان نظامی و بهویژه سپاه پاسداران در تصمیمگیریهای کلان بیشتر شده است. برخی منابع آمریکایی معتقدند در شرایط فعلی، فرماندهان میدانی اختیارات بیشتری برای اجرای عملیات و واکنشهای امنیتی پیدا کردهاند.
بر اساس این گزارش، مقامهای آمریکایی نگراناند که ضعف هماهنگی میان نهادهای مختلف در ایران، احتمال تصمیمهای غیرقابل پیشبینی یا واکنشهای سریع نظامی را افزایش دهد.
پیام واشنگتن: مذاکره یا فشار بیشتر
گزارش همچنین به موضع دولت آمریکا اشاره میکند که در عین حفظ مسیر دیپلماسی، هشدار داده در صورت شکست مذاکرات یا ادامه تنشها، گزینههای شدیدتر نظامی و اقتصادی همچنان روی میز خواهد بود. مقامهای آمریکایی گفتهاند هدف واشنگتن جلوگیری از گسترش درگیری مستقیم در منطقه است، اما در عین حال آمریکا آماده پاسخگویی به تهدیدهای احتمالی نیز هست.
واکنش تهران
در سوی مقابل، مقامهای ایرانی پیشنهادها و فشارهای آمریکا را «غیرواقعبینانه» و «فشار سیاسی» توصیف کردهاند. تهران تأکید کرده که سیاست اصلی جمهوری اسلامی، حفظ توان بازدارندگی و مقابله با تهدیدهای خارجی است.
نگرانی درباره آینده منطقه
تحلیلگران میگویند اگرچه ایران همچنان ساختار سیاسی و امنیتی خود را حفظ کرده، اما ادامه فشارهای خارجی و حملات هدفمند میتواند شکافها و مشکلات هماهنگی در داخل حکومت را عمیقتر کند. به باور برخی کارشناسان، وضعیت کنونی میتواند بر روند مذاکرات هستهای، روابط منطقهای و حتی ثبات داخلی ایران اثرگذار باشد.