منبع: وال استریت ژورنال - ترجمە: رۆژهەڵات نیوز
منابع آگاه اعلام کردهاند که بحرین و کویت بهصورت محرمانه جنگندههای خود را برای حمله به اهدافی در داخل ایران اعزام کردهاند؛ اقدامی که نخستین پاسخ مستقیم این دو کشور به تهران محسوب میشود و نشاندهنده موقعیت دشوار کشورهای عربی خلیج در بحبوحه ادامه جنگ است.
به گفته این منابع، حملات هوایی که اوایل ماه جاری انجام شد، انبارهای نگهداری پهپاد و موشک و همچنین شماری دیگر از تأسیسات نظامی ایران را هدف قرار داد.
همچنین گزارش شده است که امارات متحده عربی که از ابتدای جنگ چندین بار ایران را هدف حملات هوایی قرار داده بود، اطلاعات مربوط به اهداف و پوشش دفاع هوایی این عملیات را در اختیار بحرین و کویت قرار داده است؛ موضوعی که از شکلگیری همکاری امنیتی میان برخی کشورهای عربی برای مقابله با ایران حکایت دارد.
در هفتههای اخیر، ایران حملات تلافیجویانه خود را عمدتاً بر بحرین و کویت متمرکز کرده است؛ دو کشوری که میزبان پایگاههای نظامی ایالات متحده هستند. منابع آگاه میگویند اگرچه نیروی هوایی این دو کشور نسبتاً کوچک و مجهز به جنگندههای آمریکایی و اروپایی است، اما آنها نمیخواستند ایران بدون هزینه به حملات خود ادامه دهد.
در همین حال، امارات متحده عربی با صدور بیانیهای اعلام کرد از کاهش تنشها در منطقه، از جمله بازگشایی کامل تنگه هرمز بهعنوان یکی از مهمترین مسیرهای صادرات نفت خلیج فارس، حمایت میکند. وزارت خارجه امارات همچنین حملات ایران به بحرین و کویت را محکوم کرد و بر همبستگی کامل این کشور با آنها و حمایت از همه اقدامات لازم برای حفظ امنیت و ثباتشان تأکید کرد.
سخنگویان دولتهای بحرین و کویت تاکنون به درخواست رسانهها برای اظهار نظر درباره این گزارش پاسخ ندادهاند.
کشورهای عربی میان جنگ و امنیت اقتصادی
این وضعیت، بازتابدهنده چالش گستردهتر کشورهای عربی حاشیه خلیج است؛ دولتهایی که خود را میان جنگی ناخواسته و همسایهای قدرتمند و ناراضی به نام ایران گرفتار میبینند.
بهطور کلی، کشورهای عربی خلیج در طول جنگ بیشترین فشار ناشی از حملات ایران را متحمل شدهاند و اکنون با احتمال ادامه یک رویارویی طولانیمدت مواجه هستند؛ وضعیتی که امنیت و اقتصاد آنها را تهدید میکند.
دینا اسفندیاری، تحلیلگر خاورمیانه در بلومبرگ اکونومیکس، میگوید:
«ادامه جنگ به شکل کنونی، بدترین سناریوی ممکن برای کشورهای خلیج فارس است؛ زیرا فرصت بازسازی و حفظ تصویر خود بهعنوان جزایر ثبات در منطقهای بیثبات را از آنها میگیرد و مستقیماً مدل اقتصادیشان را تحت تأثیر قرار میدهد.»
نقش امارات و افزایش فشار بر کویت و بحرین
به گزارش والاستریت ژورنال، امارات از همان روزهای نخست جنگ وارد درگیری شد و دهها حمله هوایی علیه ایران انجام داد؛ حملاتی که حتی تا یک روز پس از اعلام آتشبس در ماه آوریل نیز ادامه داشت. ایران در هفتههای اخیر عمدتاً از هدف قرار دادن خاک امارات خودداری کرده، اما اوایل این ماه دو نفتکش اماراتی را هدف حمله قرار داد.
در این میان، کویت و بحرین در شرایط دشوارتری قرار دارند. به گفته اسفندیاری، روابط این دو کشور با ایران طی دهههای گذشته همواره پرتنش بوده و در موج اخیر درگیریها نیز از اصلیترین اهداف حملات ایران محسوب شدهاند. اکنون تهران دامنه حملات خود را به زیرساختهای حیاتی این کشورها گسترش داده است.
وزارت خارجه کویت روز یکشنبه اعلام کرد ایران یک نیروگاه برق و یک تأسیسات آبشیرینکن این کشور را هدف قرار داده و این اقدام را تهدیدی علیه شهروندان کویتی و نشانهای از تشدید خطرناک تنشها دانست.
نگرانی از تداوم جنگ و پیامدهای اقتصادی
کشورهایی مانند عمان و قطر طی سالهای گذشته تلاش کردهاند میان ایران و غرب نقش متوازن ایفا کنند و تمایل چندانی به رویارویی مستقیم با تهران نشان ندادهاند. در مقابل، عربستان سعودی که در مراحل اولیه جنگ همراه با امارات در حملات علیه ایران مشارکت داشت، اکنون در حال بازنگری در موضع خود است.
دولتهای عربی منطقه امیدوار بودند جنگ بهسرعت پایان یابد تا بتوانند بار دیگر بر توسعه اقتصادی تمرکز کنند، اما اکنون درگیری وارد پنجمین ماه خود شده و هیچ نشانهای از عقبنشینی یا دستیابی هیچیک از طرفین به اهدافشان دیده نمیشود.
صادرات نفت کشورهای خلیج فارس نیز به دلیل محدودیتهای ایجادشده در تنگه هرمز با مشکلات جدی روبهرو شده است. همزمان، محاصره دریای سرخ و حملات نیروهای حوثی مورد حمایت ایران به کشتیهای تجاری، تهدید تازهای برای تجارت منطقه ایجاد کرده است. صنعت گردشگری آسیب دیده و سرمایهگذاری نیز تحت فشار قرار گرفته است.
در نتیجه، دولتهای عربی اکنون در حال بررسی این موضوع هستند که آیا باید برای باز نگه داشتن مسیرهای حیاتی تجارت خود، سیاستی تهاجمیتر در پیش بگیرند یا خیر.
عمر کریم، پژوهشگر سیاست عربستان و ژئوپلیتیک خلیج فارس در دانشگاه بیرمنگام، میگوید:
«کشورهای خلیج فارس به این نتیجه رسیدهاند که این جنگ احتمالاً برای مدتی طولانی ادامه خواهد داشت و این امر در نهایت آنها را ناگزیر میکند بهطور آشکار با ایران روبهرو شوند.»
او همچنین افزود که برخی دولتها حتی احتمال تغییر حکومت در تهران را نیز مورد بررسی قرار دادهاند؛ زیرا به باور آنها، ادامه همزیستی با حکومت کنونی ایران به معنای پذیرش برتری و نفوذ منطقهای تهران خواهد بود.
توجه: این متن ترجمهای روان از گزارش انگلیسی ارائهشده است و ادعاهای مطرحشده در آن، نقلقولها و گزارشهای منبع اصلی هستند و به معنای تأیید صحت آنها نیستند.